الاضْطِرَاد

مصدر ثلاثی مزید باب افتعال
bookmark

معنای الاضْطِرَاد

الاضْطِرادُ

هو الطِّرادُ، و هو افتِعالٌ، من طِرادِ الخَيْل، و هو عَدْوُها و تتابعها، فقلبت تاء الافتعال طاء ثم قلبت الطاء الأَصلية ضاداً.
(
لسان العرب
, ج3 , ص268)
sourceLink

قال بعضهم: الطراد و اضْطِرادُ، لطرادِ الخيل.
theDescriptionIsMachineCreated
(
تهذیب اللغة
, ص216)
sourceLink

إِذا كان عند اضْطِراد الخيلِ و عند سَلِّ السيوفِ أَجْزَأَ الرجلَ أَن تكون صلاتُه تكبيراً

فسره ابن إِسحاق الْطِراد، بإِظهار اللام، و هو افْتِعالٌ من طِرادِ الخيل و هو عَدْوُها و تتابعها، فقلبت تاء الافتعال طاء ثم قلبت الطاء الأَصلية ضاداً، و هذا الحرف ذكره ابن الأَثير في حرف الضاد مع الطاء، و اعتذر عنه بأَن موضعه حرف الطاء و إِنما ذكره هنا لأَجل لفظه.
(
لسان العرب
, ج8 , ص219)
sourceLink

اضْطِرَادُ الخَيْلِ

إطْرَادُها
(
المحیط في اللغة
, ج8 , ص71)
sourceLink

عند اضطرادِ

روى إسحاق عن المعتمر بن سليمان عن ليث عن مجاهد و الحكم قالا: إذا كان عند اضطرادِ و عند ظلّ‌ السيوف أجزَى الرجلَ أن تكون صلاته تكبيراً، قال: و فسَّره ابن إسحاق الطِّراد.
theDescriptionIsMachineCreated
(
تهذیب اللغة
, ص216)
sourceLink

شاهد معنایی الاضْطِرَاد

إِذا كان عند اضْطِراد الخيلِ و عند سَلِّ السيوفِ أَجْزَأَ الرجلَ أَن تكون صلاتُه تكبيراً

الاِضْطِرَاد هو الأطّراد: و هو افتعال من طراد الخيل، و هو عدوها و تتابعها، فقلبت تاء الافتعال طاء، ثم قلبت الطاء الأصلية ضادا. و موضعه حرف الطّاء، و إنما ذكرناه هاهنا لأجل لفظه
(
النهایة في غریب الحدیث
, ج3 , ص88)
sourceLink

مداخل هم ریشه الاضْطِرَاد

الطاء و الراء و الدال أصلٌ‌ واحد صحيح يدلُّ‌ على إبعاد.(معجم مقاییس اللغة , ج3 , ص455)sourceLink

اسماء

المِطرَدَةاسم الت ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالإِطْرَادمصدر ثلاثی مزید باب إفعالالطَّوَارِدجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالمُطْرَدمصدر میمی ثلاثی مزید باب إفعالالمَطْرَدَةاسم زمان و مکان ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالطِّرْدَةمصدر ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالمُطارِداسم فاعل ثلاثی مزید باب مفاعلهالطُّرَدَاءمشتق ثلاثی مجرد الطَّرْدمصدر ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالمُطَرَّدمصدر میمی ثلاثی مزید باب تفعیلالمُتَطارِداسم فاعل ثلاثی مزید باب تفاعلالطِّرْدجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالمَطْرُودَةمشتق ثلاثی مجرد الطّارِدةاسم فاعل ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلطَرادِصقَنصِیَةالطَّارداسم فاعل ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالمُطَارَدَةمصدر ثلاثی مزید باب مفاعلهالمِطْرَدمشتق ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالطَّرِيدَةمشتق ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالطَّرِدمشتق ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالطَّرَّادَةمشتق ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالطِّرَادةالأَطْرَداسم تفضیل ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالاستِطْراديّالمَطْرُوداسم مفعول ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالاِسْتِطْرَادمصدر ثلاثی مزید باب استفعالالمُطَّرِدمشتق ثلاثی مزید باب افتعالالطَّرِيدمشتق ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالطَّرَدمصدر ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالطِّرَادمصدر ثلاثی مزید باب مفاعلهالمُطَارِدَةاسم فاعل ثلاثی مزید باب مفاعلهالطَّرَدَانجامد غیر مصدری ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالطِّرِيدَةمشتق ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالاضْطِرَادمصدر ثلاثی مزید باب افتعالالمَطارِدمشتق ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالاِطِّرَادمصدر ثلاثی مزید باب افتعالالطَّرَائِدصفت مشبهه ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالطَّرَّادمشتق ثلاثی مجرد باب فعَل یفعُلالطُّرْدِيْن

حقوق مادی و معنوی این پایگاه متعلق به مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی است و نشر غیر مجاز محتوای آن پیگرد قانونی دارد.